"Πειραϊκές ιστορίες του Μεσοπολέμου"

Περίπτερο Ναυτικού Ομίλου. Ένα έγκλημα χωρίς τιμωρία

Μπροστά μας το Ναυτικό Περίπτερο. Από κάτω με πέτρα κατασκευασμένοι οι Νεώσοικοι για τις κωπηλατικές λέμβους.

Το Περίπτερο Ναυτικού Ομίλου (ή Ναυτικό Περίπτερο για συντομία) χτίστηκε το 1906 με σκοπό την εγκατάσταση του Ναυτικού Ομίλου του Νέου Φαλήρου που είχε ιδρυθεί μόλις ένα έτος πριν (1905). Πρώτος Πρόεδρος του Ναυτικού Ομίλου,διετέλεσε ο Πλοίαρχος του Β.Ν. Γεώργιος Κουντουριώτης, ενώ ο Όμιλος βρίσκονταν υπό την προστασία του Βασιλια Γεωργίου Α΄ και είχε ως Επίτιμο Πρόεδρο τον Πρίγκηπα Γεώργιο. Ο Ναυτικός Όμιλος από την πρώτη στιγμή ιδρύσεώς του, ζήτησε την βοήθεια της Εταιρείας Σιδηροδρόμων Αθηνών - Πειραιώς που ήταν η κάτοχος και εκμεταλλευτής των εκτάσεων στο Νέο Φάληρο και η εταιρεία ανταποκρινόμενη στο αίτημα αυτό, παρείχε γη που γειτνίαζε με την θάλασσα φυσικά. Μετά την γενναιόδωρη αυτή πράξη της Εταιρείας Σιδηροδρόμων, ακολούθησε άλλη της Επιτροπής Ολυμπιακών Αγώνων αυτή την φορά, που προσέφερε για την κατασκευή ενός ναυτικού περιπτέρου, ένα μεγάλο για την εποχή χρηματικό ποσό. Φυσικά η πράξη αυτή της Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων είχε να κάνει με τους επικείμενους αγώνες που θα γίνονταν στην Ελλάδα το 1906. 


Το πρώτο Διοικητικό Συμβούλιο του Ναυτικού Ομίλου ήταν:
Πρόεδρος: Γ. Κουντουριώτης
Γεν. Γραμματέας: Αγησίλαος Γέροντας
Αντιπρόεδρος: Πέτρος Γκίνης
Μέλη: Ιάσων Μπούμπουλης, Μιχαήλ Στελλάκης
Τακτικοί Σύμβουλοι: Ιωάννης Ράλλης, Φερδ. Σερπιέρης, Σόλων Ζωγράφου, Π. Παυλίδης, Σ. Παπαρρηγόπουλος, Αν. Μιαούλης 

Στην αρχή οι αγώνες αυτοί ονομάστηκαν Β΄ Διεθνείς Ολυμπιακοί Αγώνες αλλά αργότερα έλαβαν την ονομασία "Μεσολυμπιάδα του 1906".  Για να καταλάβουμε το πόσο σημαντική ήταν η κατασκευή αυτού του περιπτέρου, αρκεί να πούμε ότι στην Αθήνα των 70.000 κατοίκων έφτασαν 50.000 επισκέπτες. Και μέχρι τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 η Μεσολυμπιάδα του 1906 κρατούσε την πρώτη θέση στην συμμετοχή ελλήνων αθλητών.  Επίσης μόνο στους αγώνες της κωπηλασίας που έγιναν σε αυτό το περίπτερο ο αριθμός των ελλήνων αθλητών μόνο έφτασε στους 114 (!) αφού επρόκειτο για τα πληρώματα των σκαφών του Πολεμικού μας Ναυτικού. 

Η ελλανόδικος επιτροπή της Μεοσολυμπιάδας του 1906 είχε Πρόεδρο τον Γ. Κουντουριώτη που ήταν και ο πρώτος πρόεδρος του Ναυτικού Ομίλου, όπως ήδη αναφέραμε.
Ο ελληνικός λαός κατέβαλε μεγάλα χρηματικά ποσά για την εποχή μέσω αγοράς του λεγόμενου Λαχείου Εθνικού Στόλου, για την διοργάνωση της Μεσολυμπιάδας του 1906


Το περίπτερο ήταν ξύλινο ενώ οι νεώσοικοι στο κάτω μέρος ήταν λιθοκατασκευασμένοι. Το έργο έφερε σε πέρας το εργολάβος - Μηχανικός Ιωάννης Μαμάης σε σχέδιο του νομομηχανικού Α. Γκίνη. Υπήρξε από τα πρώτα οικήματα που ηλεκτροδοτήθηκαν στην Ελλάδα. Άλλωστε ο Αλ. Βλάγκαλης υπεύθυνος για την ηλεκτροδότηση των σιδηροδρόμων Αθηνών - Πειραιώς, η οικία του οποίου, βρίσκονταν εντός του Σταθμού του Νέου Φαλήρου (βλέπε: Το Αρχοντικό του Αλ. Βλάγκαλη), διετέλεσε μέλος του Δ.Σ. από το 1914 και μετά καθώς και Αντιπρόεδρός του το 1939-40. 


Σπάνια Φωτογραφία από το αρχείο του Γ. Α. Σκουλέ. Το περίπτερο το 1906 με την ολοκλήρωση της κατασκευής του
 


12 Νοεμβρίου 1905 ο Ναυτικός Όμιλος υποβάλλει αίτηση για την οικοδόμηση του περιπτέρου


Χαρακτηρίστηκε έργο τέχνης. Το πυρπόλησαν μόλις το 1983. 

  Πολλά χρόνια πριν την πυρπόλησή του περνούσα από μπροστά και το αντιμετώπιζα ως κάτι δεδομένο για την περιοχή. Το ίδιο συνέβει και μετά αφού το καμμένο πλέον αυτό δημιούργημα πίστευα ότι θα αποκατασταθεί. Ποτέ δεν πίστεψα ότι θα υπήρχαν άνθρωποι που θα εγκληματούσαν περισσότερο με την πολιτική τους ακόμα και από αυτούς που το πυρπόλησαν.


Σήμερα δεν υπάρχει ούτε ίχνος του. Συγκρίνοντας παλιές φωτογραφίες εποχής με την σημερινή κατάσταση της έκτασης που του αναλογεί, μάλλον φαίνεται ότι κάτι λείπει...

Χρωματισμένο αριστερά το περίπτερο. Όπως βλέπετε η θάλασσα μπροστά του. Δεξιά είναι το θέατρο του Νέου Φαλήρου
  
και πάλι το Ναυτικό περίπτερο αριστερά και το θέατρο του Νέου Φαλήρου στα δεξιά του. Αμφότερα εξαφανίστηκαν και δεν υπάρχουν
 
Η ανοικοδόμησή του εντάχθηκε στα Ολυμπιακά έργα του 2004. Φυσικά ούτε αυτό αλλά ούτε και οποιοδήποτε άλλο μέρος που είχε την ονομασία "Πειραιάς" έλαβε κάτι θετικό από τους αγώνες αυτούς. Στην πόλη που φιλοξένησε το 1896 την κολύμβηση στο Λιμένα της Ζέας, αλλά και άλλα αθλήματα (στο τότε ολυμπιακό ποδηλατοδρόμιο) και την "Μεσολυμπιάδα του 1906", το 2004 δεν έγινε ούτε ένα άθλημα. Σήμερα η εγκληματική αδιαφορία τοπικών ή άλλων παραγόντων οδήγησαν αυτό το κόσμημα να μετατραπεί σε καταπατημένη έκταση δημοσίων ουρητηρίων. 


Ξύλα καμμένα θυμίζουν ότι κάποτε υπήρχε εδώ το Περίπτερο του Ναυτικού Ομίλου

Η πάνω ξύλινη κατασκευή έχει εξαφανιστεί, ενώ μόνο μέρος της πέτρινης κατασκευής των νεωσοίκων έχει μείνει

Αριστερά τα ερείπια είναι του ναυτικού περιπτέρου μόλις που διακρίνεται. 
Το ωραίο περίπτερον του Ναυτικού Ομίλου (δημοσίευμα του 1908)

 Αλήθεια ποιός είναι σήμερα υπεύθυνος για την κατάντια αυτή; 

Τι έγινε με την εξαγγελία του 2003 εκ μέρους της Εφορείας Νεωτέρων Μνημείων Αττικής με θέμα "Ανακατασκευή του μνημείου του ξύλινου περίπτερου του ναυτικού ομίλου στο Νέο φάληρο"

Το Περίπτερο του Ναυτικού Ομίλου Νέου Φαλήρου το 1928 (Φωτογραφία: Περιοδικό Παναθήναια)

Παράρτημα φωτογραφιών που έλαβαν χώρα κατά την διάρκεια του εγκλήματος της επιχωμάτωσης της παραλίας:





Λεπτομέρεια από το περίπτερο


Ο Γιάννης Τσαρούχης στέκει στα απομεινάρια του Περιπτέρου απογοητευμένος από την αφροσύνη των νεοελλήνων


2 σχόλια:

ElenaG είπε...

φιλε Στέφανε εδώ ρήμαξαν τη χωρα...και δε νοιαστήκαν...

Dimitra Markou είπε...

Χανονται ενα ενα τα αριστουργηματα αυτου του Κρατους,καθως και οι φυσικες του ομορφιες και οι πολιτες μενουν αδιαφοροι μπροστα σε αυτο το εγκλημα.Αναρωτιεται κανεις,μονο προδοτες και ρουφιανοι κυβερνησαν αυτο τον τοπο με την ευλογια μας:Ακρη σε ακρη η Ελλλαδα μας ενα απεραντο τσιμεντο.ΕΛΕΟΣ

Δημοσίευση σχολίου